Erfrecht en Nalatenschappen
A
Aanvaarden erfenis
Als u een erfenis aanvaardt, wordt u automatisch erfgenaam.
Erfgenamen hebben de keuze om de erfenis te aanvaarden of te verwerpen.
Bij aanvaarding kan men kiezen tussen twee vormen: zuiver of beneficiair.
Beneficiair aanvaarden houdt in dat u de erfenis accepteert, maar alleen voor zover er positieve baten aanwezig zijn.
Zuiver aanvaarden betekent dat u volledig instemt met de erfenis, inclusief eventuele schulden.
Lees meer over het aanvaarden of verwerpen van een erfenis
Aangifte erfbelasting
Belastingaangifte betreffende een erfenis.
B
Beneficiaire aanvaarding
Aanvaarden van de erfenis, onder het voorrecht van boedelbeschrijving. Dat wil zeggen: de erfgenamen aanvaarden de erfenis en zijn voor de schulden alleen aansprakelijk voor zover er baten aanwezig zijn in de boedel.
Lees meer over beneficiair aanvaarden van een erfenis
Bewind
Dit is een regeling die de erflater in een testament kan opnemen waarbij hij het beheer over het vermogen opdraagt aan een ander dan de rechthebbende.
U voert het beheer over de onder bewind gestelde goederen (geld, loon, pensioen, uitkeringen, vorderingen, schulden, huis, sieraden en andere bezittingen).
Bewind is een vorm van hulp voor mensen van 18 jaar of ouder die niet goed voor eigen geld en bezit kunnen zorgen.
De persoon die door de rechter is aangesteld om de geldzaken en het bezit van een ander te beheren, die hier (tijdelijk) zelf niet (meer) goed toe in staat is. De bewindvoerder kan een familielid of vriend zijn, of een professionele bewindvoerder. De rechter controleert jaarlijks het werk van de bewindvoerder.
Boedelbeschrijving
Dit is een beschrijving van het vermogen van de overledene.
Boedelkosten
Kosten die worden gemaakt om een nalatenschap af te wikkelen, zoals notariskosten en andere kosten van deskundigen.
Boedelregister
Een register waarin alle relevante feiten met betrekking tot de nalatenschap zijn ingeschreven.
E
Erfbelasting
De belasting die je moet betalen over het bedrag dat je krijgt uit een erfenis. Vóór 2010 werd deze belasting successierecht genoemd.
Erfdeel
Dat deel van de nalatenschap waarop een erfgenaam recht heeft.
Erfenis
Het geheel van bezittingen én schulden die een overleden persoon achterlaat.
Lees meer over de rechten en plichten van erfgenamen
Erflater
Erflater is de overledene die bezit en/of schulden nalaat.
De erflater is de persoon die is overleden en een nalatenschap achterlaat. Dit betekent dat hij of zij bezittingen én schulden nalaat aan erfgenamen.
In de praktijk wordt de term erflater vaak gebruikt in juridische documenten, zoals een testament of verklaring van erfrecht. De erflater is degene van wie de nalatenschap wordt verdeeld.
Bijvoorbeeld: als iemand in zijn testament een erfgenaam aanwijst, dan doet hij dat als erflater.
Kortom, de erflater vormt het uitgangspunt van elke erfenis. Zonder een erflater is er geen nalatenschap en dus ook geen verdeling van bezittingen of schulden.
Erfopvolging
Opvolging in de rechten en plichten van de overledene door zijn erfgenamen.
Erfrecht
Erfrecht is het geheel van rechtsregels en wetsbepalingen dat de overgang van de nalatenschap op de erfgenaam regelt.
Lees meer over rechten en plichten van erfgenamen in het erfrecht
Verklaring van – Erfrecht
Verklaring opgesteld door een notaris, waarin staat wie de erfgenamen van de overledene zijn. Is één persoon door de erfgenamen gemachtigd namens hen op te treden, dan wordt dit in de verklaring ook vermeld.
Erfstelling
Erfstelling is een testament of een uiterste wilsbeschikking waarbij de overledene, de erflater, aan één of meerdere personen zijn vermogen nalaat.
Executeur, wie is dat en wat doet een executeur bij een erfenis?
Degene die door de erflater is aangewezen om de nalatenschap af te wikkelen.
Een executeur is degene die door de erflater in een testament is aangewezen om de nalatenschap af te wikkelen. Dit betekent dat de executeur verantwoordelijk is voor het beheren van de erfenis, het betalen van schulden, het doen van aangifte erfbelasting en, als dat in het testament staat, het verdelen van de bezittingen onder de erfgenamen.
Een executeur handelt namens de overledene en moet daarbij de belangen van alle erfgenamen in het oog houden.
Lees meer over de taken en verantwoordelijkheden van de executeur
G
Gedaagde
In civiel recht: degene tegen wie een eis of vordering wordt gericht in de dagvaardingsprocedure. Dat is degene die door een aanklagende partij in een rechtszaak is betrokken en die wordt opgeroepen om voor de rechter te verschijnen.
Gedaagde wordt ook wel een verdachte, belanghebbende of verweerder genoemd.
Gemeenschap
Wanneer meerdere personen eigendom van een goed of een recht gezamenlijk hebben.
H
holografisch testament
Een eigenhandig uitgeschreven testament, ook wel gesloten testament genoemd.
L
Langstlevende testament
Een testament waarbij voor de langstlevende echtgenoot of (geregistreerd) partner een voorziening wordt getroffen om hem/haar verzorgd achter te laten.
Legaat
Een goed of een bepaald geldbedrag dat je aan iemand nalaat.
Legataris
Iemand aan wie je spullen of geld nalaat.
Legitieme portie
Dat deel van de nalatenschap waarop (klein)kinderen minimaal recht hebben.
Legitieme portie
Legitimaris
Iemand die recht heeft op een legitieme portie.
S
Schenkingsrecht
Schenkingsrecht of schenkbelasting is de belasting die wordt geheven over schenkingen.
Successierechten
Successierecht of erfenisrecht is de belasting die wordt geheven over een erfenis.
T
Testamentair erfrecht
Regels die gelden als iemand een testament heeft gemaakt.
Testateur
- De persoon die een testament heeft laten maken.
- Een testateur is iemand die bij leven bepaalt wat er na zijn overlijden met zijn of haar nalatenschap gebeurt. Hij of zij maakt hiervoor een testament op bij de notaris.
In het testament geeft de testateur duidelijk aan wie de erfgenamen zijn, of bijvoorbeeld wie een specifiek legaat ontvangt. Ook kan hij bepalen wie als executeur optreedt en hoe de nalatenschap verdeeld moet worden.
De testateur houdt zelf de regie: zolang hij leeft en wilsbekwaam is, mag hij het testament op elk moment wijzigen of intrekken.
Kort gezegd: de testateur regelt zelf – via een testament – wat er met zijn vermogen en bezittingen gebeurt na overlijden.
V
Verdeling
Datgene wat er in de regel met een gemeenschap (nalatenschap/erfenis) dient te gebeuren, zodat ieder van de erfgenamen zijn eigen deel krijgt.
Vereffening
Wettelijke regeling van de afwikkeling van de nalatenschap.
Versterferfrecht
Versterferfrecht is het erfrecht dat geldt als iemand geen testament heeft gemaakt.
Verwerpen
Een erfenis hoeft men niet te aanvaarden; men kan die ook afwijzen. Dit moet dan voor de gehele erfenis gelden, men kan die niet gedeeltelijk verwerpen.
Vonnis
Een vonnis is een gemotiveerde, bindende uitspraak van een rechter in een civiele rechtszaak of een strafzaak.
Vrij van recht
De erflater kan de verkrijger ‘vrij van recht’ netto laten erven. Hij moet dit nadrukkelijk in zijn testament regelen. In dat geval komt het successierecht – dat de verkrijger zou moeten betalen – voor rekening van de nalatenschap.
Vruchtgebruik
Vruchtgebruik is het recht om iemand anders zijn goederen te gebruiken en daarvan de vruchten (opbrengsten) te genieten.
W
Wettelijke verdeling
De wettelijke verdeling geldt als er geen testament is gemaakt. De langstlevende echtgenoot of geregistreerde partner krijgt alle goederen van de nalatenschap. Het erfdeel van de kinderen (kindsdeel) wordt omgerekend in geld en wordt pas opeisbaar als de langstlevende overlijdt.
Z
Zuiver aanvaarden
Als de erfenis aanvaard wordt (met alle daaraan verbonden rechten en plichten), ongeacht of het saldo positief of negatief is.
Wilt u een definitie opzoeken van een woord dat niet in onze begrippenlijst erfrecht staat? Gebruik dan deze online woordenlijst: Zoek een juridische definitie via Encyclo.
Aan deze begrippenlijst kunnen geen rechten worden ontleend. Bij twijfel of een geschil over een nalatenschap kan het raadzaam zijn om juridisch advies in te winnen bij een gespecialiseerde erfrecht- of familierechtadvocaat.
Deze begrippenlijst is samengesteld voor begrippen binnen het erfrecht en familierecht. Voor wie zich verder wil verdiepen in de actuele erfrechtpraktijk of behoefte heeft aan persoonlijk advies, biedt de hoofdwebsite van Santema & Hofstra Advocaten aanvullende informatie.